یکشنبه
خرداد 23
 
  • افزایش اندازه متن
  • اندازه متن پیش فرض
  • کاهش اندازه متن

سفرنامه فارس

مقاله 8، دوره 4، شماره 16، پاییز 1392، صفحه 16-39 XML اصل مقاله (1836 K)
نوع مقاله: گزارش خبری
نویسندگان
محمد جعفر شفقت
.
چکیده
استان فارس در بخش جنوبی ایران واقع شده ‌است. آب و هوای استان فارس در نقاط مختلف این استان به سه دسته کوهستانی، معتدل و گرم تقسیم می‌شود. این استان، چهارمین استان بزرگ کشور است. مرکز استان فارس، شهر شیراز است. استان فارس با وجود جاذبه‌های متعدد تاریخی، طبیعی و مذهبی، یکی از مراکز مهم گردشگری ایران می باشد. هم چنین تعدادی از مراکز مهم دانشگاهی ایران در این استان واقع شده ‌است.
موضوعات
گزارش
اصل مقاله

سفرنامه فارس

 

 

گفت و گو: محمد جعفر شفقت

با تشکر از جناب آقای حاج منصور محتاجی

حجت الاسلام حسین نعمتی

محمد ناظمی

 

استان فارس در بخش جنوبی ایران واقع شده ‌است. آب و هوای استان فارس در نقاط مختلف این استان به سه دسته کوهستانی، معتدل و گرم تقسیم می‌شود. این استان، چهارمین استان بزرگ کشور است. مرکز استان فارس، شهر شیراز است. استان فارس با وجود جاذبه‌های متعدد تاریخی، طبیعی و مذهبی، یکی از مراکز مهم گردشگری ایران می باشد. هم چنین تعدادی از مراکز مهم دانشگاهی ایران در این استان واقع شده ‌است.

شهرهای اوز و خنج از جمله شهرهای استان فارس می باشند که تعدادی از مدارس علوم دینی اهل سنت در این دو شهر واقع است.

 

/////

 

سید احمد یگانه

 مدیر مدرسه احمدیه / شهر اوز


در گذشته دین در اذهان مردم معنایی نداشت، جامعه طوری بود که کسی طرف دین می رفت مسخره اش می کردند. خالوی ما خدا حفظش کند، یک دایی دارم که نسبت به این مسائل حساس و دلسوز است، من و پسرش را برد بندر لنگه و ما را به مدرسه برد. با این حال دقت کردیم خودمان را وفق بدهیم و درس بخوانیم. اما طلاب الان خودشان انتخاب می کنند. نسبت به گذشته امکانات خیلی بهتر است. می گوییم شما امکاناتی که الان دارید با امکاناتی که در بندر لنگه داشتیم خیلی متفاوت است. قبلاً ما صد نفر طلبه بودیم و سه تا شیر آب وجود داشت و سرویس بهداشتی هم کم بود، ما باید حداقل سه ربع ساعت قبل از اذان بلند می شدیم و صف می گذاشتیم تا نوبتمان شود. الان برای صد نفر طلبه، شاید بیست سرویس بهداشتی داریم و امکانات بیشتری هست. اما آن طور که ما به درس علاقه داشتیم این ها ندارند.

 

طلاب از تجربه های دیگران استفاده کنند

توصیه من به طلاب این است که دقت نمایند و از امکانات استفاده کنند تا در آینده پشیمان نشوند، چون معتقدم انسان ها روزی به این بلوغ می رسند که گذشته خودشان را بررسی می کنند. انسان زمانی می تواند کارکردش خوب باشد که وقتی به آن بلوغ رسید و گذشته اش را بررسی کرد پشیمان نشود. همیشه می گویم چیزهایی که دیگران تجربه کردند از تجربه آن ها استفاده کنید.

 

زبان عربی زبان قرآن است

طلاب توجه داشته باشند که زبان عربی را خوب یاد بگیرند

من به طلاب می گویم با توجه به زمانی که ما در آن هستیم و هجمه هایی که از همه طرف بر علیه اسلام و مسلمین و دین به صورت کلی وجود دارد، شما وظیفه خیلی سنگین دارید، باید درس بخوانید. مخصوصاً برای درس خواندن، اولین چیزی که در درس خواندن باید مد نظر قرار بدهید این است که دقت کنید لغت عربی و زبان عربی را درست بخوانید. زبان عربی زبان قرآن است. آن چیزی که ما می توانیم به وسیله آن خدمت کنیم، قرآن و سنت رسول الله (ص) است. بهترین وسیله برای یاد گرفتن دین یاد گرفتن درست زبان عربی است و لذا زبان عربی را خوب یاد بگیرید.

 

به ایشان گله کردم که حفظ من خوب نیست، نمی توانم چیزی یاد بگیرم،

فرمود: گناه را ترک کن.

کسانی که می خواهند علوم دین را یاد بگیرند، خداوند خیلی صریح گفته است که تو تقوا داشته باش، خداوند به تو یاد می دهد، خدا دلیل و برهان به تو می دهد. در سنت رسول الله (ص) هم به این نکته خیلی تاکید شده، انسان برای یادگیری می بایست قبل از هر چیز تقوی و اخلاص داشته باشد. اگر این یکی را داشته باشد صد در صد آن یکی را هم دارد.

ربیع از اساتید امام شافعی رحمه الله علیه بوده، می گوید من شکایت کردم به ایشان که حفظ من خوب نیست، چیزی را نمی توانم یاد بگیرم، و ایشان مرا به ترک معاصی ارشاد کرد و فرمود: گناه را ترک کن.

به من سفارش کرد علم نور است و لذا علم خداوند به انسان گناهکار داده نمی شود و لذا اولین چیزی که ما برای یادگیری به طلاب توصیه می کنیم این است که شما باید دلت را صاف کنی و قلبت را صاف کنی، تقوای خدا داشته باشی. اگر تقوای خدا داشته باشی چیزی که مال خداست این جا می آید، اگر تقوا نباشد، آن چیزی که مال خداست این جا نمی آید.

 

حافظ خیلی زیبا می گوید:

واعظان کاین جلوه در محراب و منبر می کنند

چون به خلوت می روند آن کار دیگر می کنند

در یکی از نسخه های قدیمی حافظ این غزل و بیت است که:

 خانه خالی کن بتا تا منزل جانان شود

 کین هوسناکان دل و جان جای دیگر می کنند

بت هر انسانی، نفس خودش است. لذا حافظ به نفس خودش می گوید: این خانه ات را خالی کن ای بت. اگر خالی کردی از غیر خدا، منزل نزول جانان می شود، خدا آن جا تجلی پیدا می کند، چون که انسان های هوسناک دل و جانشان جای دیگر است.

و در یک غزل دیگر این معنا را به صورت دیگر می گوید:

ماه کنعانی من مسند مصر آن تو شد

وقت آن است که بدرود کنی زندان را

یعنی اگر به خدا نزدیک شدی از اینجا برو بیرون برو بالا. و به تعبیر حافظ تقرب به خداست. امیدواریم خدا هم به ما و هم به شما و هم به طلاب عزیز در هر کجا که هستند این توفیق را بدهد که واقعاً تقوای خدا را داشته باشند تا بتوانند یاد بگیرند. توصیه من به طلاب این است که به جامعه وارد بشوند و مخصوصاً در زمان طلبگی اگر فرصت برایشان پیش آمد و وقتی فارغ التحصیل می شوند به عنوان یک کارگزار دینی حتماً با جامعه سر و کار داشته باشند و در این میان تقوای خدا و اخلاص و خیر خواهی و قدردانی از کسانی که برایشان زحمت کشیدند هم فراموش نکنند.

 

انقلاب اسلامی بر گردن ما حق دارد

نکته دیگر این که بیشتر مدارسی که الان در منطقه هستند مدارسی است که بعد از انقلاب تاسیس شده اند. قبل از انقلاب فقط در بندر لنگه یک مدرسه داشتیم. شاید یکی دو مدرسه هم در جزیره قشم وجود داشت. ولی الان در استان فارس، بوشهر و هرمزگان بیش از 30 حوزه داریم. لذا این را ما همیشه به طلاب توصیه می کنیم که ما در این قسمت باید این را قدر بدانیم آن چه ما داریم به عنوان مدارس دینی همه اش بعد از انقلاب است. لذا انقلاب اسلامی بر گردن ما حق دارد. غالباً به طلاب همیشه این توصیه را می کنم که این قسمت را هیچ وقت فراموش نکنید، در این باره بایستی همیشه قدرشناس باشیم.

خداوند توفیق بدهد تا مسئولان، تنگ نظری هایی که وجود دارد را روز به روز کم رنگ تر کنند. به تعبیر مسئولین از خودسری ها کاسته شود و خداوند به شما توفیق بدهد که بتوانید در خدمت جامعه و مردم خالصانه برای خدا کار کنید. این چیز مهمی است که باید همه ما داشته باشیم و من همیشه به طلاب می گویم بالاترین مقامی که ممکن است در این دنیا برای یک انسان وجود داشته باشد، مقام بندگی خداست. از خداوند می خواهم که این مقام را نصیب همه ما بکند که بنده او باشیم. خداوند توفیق بدهد که بتوانیم در خدمت یکدیگر باشیم.

 

///////

 

 مدرس مدرسه احمدیه / شهر اوز

 

شیخ عبدالعزیز قاضی زاده:

 

اکنون طلاب می دانند که اگر درس می خوانند در جامعه جایگاهی دارند

 

 

 

از جمله نعمت هایی که باید شاکر باشیم، توسعه مدارس است. من یاد دارم که زمان قبل از انقلاب در مناطق محدودی مدرسه وجود داشت. مثلاً خود من چرا احمدیه همان زمان را رها کردم و به بندرلنگه رفتم، به این دلیل که این جا سالی 3 ماه درس می دادند آن هم تابستان بود. فقط در لنگه امکانات بهتری وجود داشت. قبل از انقلاب در اوز یک مدرسه بود که آن هم ناقص بود، فقط یک استاد داشت که البته مدیر هم بود و طلبه های آن هم ده یا بیست طلبه بود. در بندر لنگه هم که سر و سامان خوبی داشت، مسافت زیادی تا آن جا بود.

اما بعد از پیروزی انقلاب اسلامی یاد دارم که اولین مدرسه ای که در منطقه ما افتتاح شد، مدرسه امام شافعی که الان به عنوان یک مجتمع است، آیت الله آیت اللهی و آقای سید مجتبی لاری، برای افتتاح این مدرسه خیلی حمایت می کردند.

شورای برنامه ریزی مدارس علوم دینی اهل سنت

چیزی بود که از آسمان می خواستیم، از زمین به دست آوردیم

انقلاب اسلامی در گسترش مدارس علوم دینی اهل سنت، بیش از حد تاثیر داشته است. در کل منطقه فارس قبلاً فقط یک مدرسه وجود داشت، الان شهر خُنج یک مجتمع دینی دارد که مقدمات، متوسطه و عالی دارد.

البته بعضی از مدارس شاید نیاز مالی نداشته باشند، اما بعضی از مدارس نیاز به حمایت های مالی دارند و بالاتر از آن به حمایت های معنوی نیازمند هستند. اکنون طلاب می دانند که اگر درس می خوانند در جامعه جایگاهی دارند. بحث ساماندهی مدارس خیلی موثر بوده است و من خودم در جلسات شورای برنامه ریزی که حضور دارم مرتب توصیه می کنم که مصوبات را جهت آگاهی روحانیون اعلام کنند.

شورای برنامه ریزی مدارس علوم دینی اهل سنت که روی کار آمد در واقع چیزی بود که از آسمان می خواستیم از زمین به دست آوردیم، یعنی نهادی که مدارس علوم دینی را مورد حمایت قرار می دهد و نسبت به مدرسین و طلاب و روحانیون اهل سنت عنایت دارد. و البته تشکر ویژه خدمت کلیه عزیزانی دارم که در مجموعه دبیرخانه زحمت می کشند.

همیشه می نوشتم که می خواهم ملا بشوم

قبل از طلبگی وقتی که دبستان بودم، هر زمان که قرار بود انشاء بنویسیم، همیشه می نوشتم که می خواهم ملا بشوم. چون اجدادم همه از روحانی بودند. پدرم و اجدادم همه کتاب های خطی نوشته اند. و خودم هم به طلبگی علاقه داشتم. و برای تحصیل به بندر لنگه رفتم. در گذشته چون جاده ها خاکی بود، رفت و آمد خیلی سخت و پر زحمت بود. اوایلی که درس را شروع کرده بودم یک روز گریه کردم و گفتم که می خواهم به شهر خودم اوز برگردم. دوستانم می گفتند که شما این قدر خرج و هزینه کردی می خواهی برگردی! نهایتاً 7 سال ماندم. وضع مالی ام خوب نبود و تابستان کارگری می کردم و البته خوشحال بودیم که درس می خوانیم.

 

عامل به علم

به نظر من معیار کلی این است که استاد قبل از هر چیز عامل به علم خودش باشد. اگر به گفته هایش عمل نکند این استاد فرد نمونه و موفقی به حساب نمی آید. دوم این که در کار، اخلاص داشته باشد و به طلاب بها بدهد و علمی را که ارایه می دهد بر مبنای اخلاصی که دارد، مجالی برای طلاب و دانش آموز بگذارد که سوالاتی که دارند بپرسند.

 

نکته پایانی

تشکر می کنم از زحمتی که کشیدید و به این جا تشریف آوردید. امیدوارم این روابط بیشتر بشود.

 

/////////

 

 

 

شیخ  محمد صالح انصاری

  مدیر مجتمع امام شافعی / شهر اوز

 

آن چه که می تواند اعتماد سازی کند که طلاب با شوق و ذوق از استاد علم یاد بگیرند، همان تقوی و اخلاقش است

قطعاً یکی از اهداف یا مهم ترین هدف از تحصیل در حوزه، تربیت و تزکیه و تهذیب نفس است. استاد نمونه کسی است که در این زمینه بتواند الگوی خوبی برای طلاب باشد. ما همیشه بر این باوریم که باطن را برای همیشه نمی شود پنهان کرد، بلکه باطن آدمی در ظاهر انسان نقش می زند و ظاهر انسان سایه باطن اوست. در نتیجه انسانی که هدفش تربیت و دنبال کردن راه پیامبران خدا و رسول اکرم (ص) است، باید از درون خودش شروع کند، درون را پالایش دهد تا آن پاکی در باطن خودش آشکار شود و شخصیت الگویی می شود. برای طلاب این نکته اولی است که باید مورد توجه قرار بگیرد. آن چه که می تواند اعتماد سازی کند که دانشجویان و طلاب با شوق و ذوق از استاد علم یاد بگیرند، همان تقوی و اخلاقش است.

 

قرآن را در زندگی خودمان پیاده کنیم

از اساتید آن هایی که وارسته بودند و همیشه برای ما نقش یک الگو داشتند، بیشتر سفارش شان همین بود که سعی کنیم قرآن را در زندگی خودمان پیاده کنیم و در عمل، قرآن را برای مردم تفسیر کنیم، مردم با رفتار ما با قرآن آشنا شوند، با زندگی کردن و تعامل با ما، مردم دوستدار خدا و قرآن و رسول خدا باشند.

طلبه ای که بخواهد موفق باشد، باید از قرآن شروع کند. بچه هایی که در خانواده های دیندار بزرگ می شوند سوره اخلاص و حمد و انا انزلنا را قبل از هر شعری حفظ می کنند، طلبه باید کار را از قرآن شروع کند و آغاز حرکتش را قرآن قرار بدهد. من همیشه سفارش می کنم، طلبه ای که می خواهد موفق باشد باید کار و حرکت و برنامه اش از قرآن باشد.

 

طلبه برای رسیدن به اهدافش از بهترین ابزار و بهترین مکان ها و زمان ها استفاده کند

طلبه قبل از هر چیز باید علاقه و انگیزه داشته باشد. ولی اولین چیز در رفتار و تعامل با استاد، یک طلبه باید ادب را رعایت کند. همیشه به عنوان شاگرد در کنار استاد باشد. اگر یک دانش آموز مراحل علمی را طی کرد و خودش شد مجتهد، ولی استاد زنده است، باید ادبش را رعایت کند. وقتی استاد از دانش آموز ادب می بیند احساس می کند که هم تو را درک می کند و هم پیام های تو را می فهمد. طلبه باید معرفت داشته باشد و در مقابل استادش زانو بزند در این صورت استاد هم با شوق و علاقه بیشتری تدریس می کند و سعی می کند کلامش به گونه ای باشد که نافذ باشد.

طلبه موفق طلبه ای است که ضمن این که هدفمند است، برای رسیدن به اهدافش از ابزار قوی و بالقوه ای که در اختیار دارد در بهترین زمان و مکان استفاده می کند. توجه به اساتیدی داشته باشد که می توانند به او جهت بدهند. کسانی که در راستای دین حرکت می کنند زمانی می توانند موفق شوند که نیت بر این داشته باشند که در آینده امام متقین شوند. یک طلبه موفق طلبه ای است که به  این هدف که فردا بعد از تمام کردن درسش امام متقین بشود برسد.

 

مدیر نمونه

مدیر نمونه بودن، کار سختی است. هر کسی نمی تواند مدیر باشد، باید ملکه مدیریت داشته باشد، جوهر داشته باشد. مدیر هم باید محبوب باشد، هم هیبت داشته باشد. خیلی وقت ها این دو تا با هم راه نمی آیند. جمع کردن این دو تا با هم نیاز به تجربه دارد. مدیر باید کسی باشد که دوران طلبگی را سپری کرده باشد، با اخلاق طلاب آشنا باشد، با رموز و افکارشان و زیرکی هایشان آشنا باشد، مدتی هم باید تدریس کرده باشد، یعنی هم بر کرسی تعلیم نشسته باشد و هم تعلم. مدیر نباید انسان خود رأی و خودبین باشد. و علائم خودرأیی و خودبینی این است که به کسی کار واگذار نمی کند. چرا؟ چون به غیر از خودش اعتماد ندارد، به غیر از خودش باور ندارد، این مدیر موفق نمی شود.

مدیر باید کار را واگذار کند، نیروهای مخلص پیدا کند و کار را به آنان واگذار کند. البته برنامه کاری را بدهد و بایدها و نبایدها را مکتوب کند. مدیر باید برای خودش و برای دیگران شرح وظایف داشته باشد.

 

از لحاظ علمی نسبت به گذشته کاملاً رشد کرده ایم، ولی از لحاظ معنوی چی؟

قطعاً مدارس اضافه و منظم تر شده اند، از لحاظ کمی و کیفی رشد قابل ملاحظه ای داشته است. از لحاظ علمی نسبت به گذشته کاملاً رشد کرده ایم. ولی از لحاظ معنوی چی؟ در این زمینه باید یک آسیب شناسی کرد و تحقیق شود که چه اتفاقی افتاده است.

 

ساماندهی مدارس

نظم بخشیدن و نظم گرفتن از ضروریات دین ماست. به خود نماز توجه  بفرمایید، وقتش دقیق است، ارکان و واجبات دقیق است. یک جابجایی نماز را باطل می کند. نظم بخشیدن و نظم گرفتن و منضبط بودن خوب است، اما اگر دخالت باشد مسئله تفاوت می کند. دخالت، اراده ها را تضعیف می کند، روابط را تضعیف می کند.

در ساماندهی حالا ساماندهی مدارس باشد، آن چه مهم است این که باید اعتماد ها تقویت شود. ولی خدای ناکرده اگر جوی از بی اعتمادی حاکم شود هیچ کاری صادقانه پیش نمی رود، ممکن است در ظاهر دوستانه با هم برخورد کنند. ساماندهی ارزشمند است کار خوبی است، ولی باید حد و مرزی بین نظم بخشیدن و بین نظارت هم باشد. خلاصه این که رفتار همه با همدیگر بر اساس اعتماد و اعتمادسازی متقابل باشد و روز به روز احساس کنیم بیشتر به همدیگر اعتماد داریم، خیلی کارها راحت پیش می رود. وقتی جوی از اعتماد باشد، مثلا یک چیز را من قبول ندارم، یعنی نظر شما آن است، ولی چون من به شما اعتماد دارم می گویم شاید من اشتباه بکنم. ولی بر عکس یک چیز خوبی شما می گویید، چون من اعتماد ندارم با بدبینی به آن نگاه می کنم، نمی پذیرم، می گویم در این قضیه هدف و برنامه ای است.

 

دین ابزار وحدت است، دین آمده امان بدهد

وحدت اسلامی یک نیاز نیست، یک ضرورت است. مثلا من ماشین نیاز دارم نمی توانم بخرم، تاکسی سوار می شوم. با تاکسی می روم کارم را انجام می دهم یا با دوچرخه می روم. ولی آب چی؟ می شود در خانه و شهر ما آب نباشد؟

در خصوص وحدت ممکن است در این مسیر کشوری حتی خیلی چیزها را فدا کند تا در این بخش سکان مدیریت را به دست گیرد. ممکن است مورد بی مهری قرار بگیرد که قرار خواهد گرفت. ممکن است متهم شود که قصد سروری دارد و یا حکومت بر جهان اسلام را دارد، اما با گذشت زمان وقتی حسن نیتش ثابت شود بدون هیچ گونه جدلی حاکم خواهد شد. متاسفانه در وضعیت آشفته امروز تنها کسی که حرمتش شکسته شده اسلام است. من بارها گفته ام اگر خودم شخصاً با قرآن آشنا نبودم که سرچشمه دین است، اولین کسی بودم که از دین زده می شدم. این همه قتل و کشتار در افغانستان و پاکستان و عراق و ... می بینیم، آیا دین عامل تفرقه است؟ آیا دین برای قتل و کشتار است؟ ... یا این که دین ابزار وحدت است، دین آمده امان بدهد.

با این وضعیت آشفته جهان اسلام انسان شرمنده می شود. در طول تاریخ جهان اسلام سابقه ندارد در مسجد بمب بگذارند یا مسجد را آتش بزنند. در ایران در شهرهای مختلف کلیساهایی می بینیم که چند صد سال قدمت دارند، یعنی چه؟

یعنی این که در جهان اسلام معابد هرگز مورد تعرض واقع نمی شوند.

///////////////////////////////

 

عبدالرحیم اکبری

 مدیر داخلی و مدرس / مدرسه امام شافعی/ شهر اوز

 

استاد نسبت به طلاب بی تفاوت نباشد

اولین نکته ای که باید در شروع هر کاری در نظر بگیریم اخلاص است، و از آن جایی که در حوزه می خواهد کار علمی صورت بگیرد باید از پایه علمی خوبی هم برخوردار بود، یعنی انسان مخلص در قدم بعدی باید عالم باشد. در کار تدریس، بخصوص تدریس علوم دینی کسی می تواند بگوید که من مخلصانه کار کرده ام که همه همّ و غمش این باشد که مبلغینی تربیت کند که آن ها هدفی جز گسترش دین نداشته باشند و آن چه مهم است این که نسبت به دانش آموز و طلاب بی تفاوت نباشیم.

 

طلاب توجه داشته باشند به آن چه که در کلاس به عنوان درس و کتاب القاء می شود نباید اکتفا کرد

ما معتقد هستیم هر چه معنویت انسان بالاتر برود، تقوای انسان هم بالاتر می رود و هر چه تقوا بالاتر برود به فرموده قرآن علم انسان هم بالاتر می رود. این جا تاثیرات خاص خودش را دارد و قرآن مهم ترین محور احکام الهی است و لذا ما اگر بخواهیم این مقوله را در مثال های دنیایی مثال بزنیم این است که یک وکیل زمانی قدرت بیشتری خواهد داشت که قوانین بیشتری را بداند. نباید هر لحظه به قانون مراجعه کند. برای یک طلبه و دعوت گر دینی، حتی یک مسلمان بالاخره منبع قرآن است، لذا در موقعی که می خواهد یک حکمی را استنباط کند یا یک مسأله فقهی را بررسی کند با مسلح بودن به قرآن توان بالاتری خواهد داشت.

در زمینه مطالعات طلاب توصیه ای که خودم برای یک طلبه مناسب می دانم این است که به آن چه که در کلاس به عنوان درس و کتاب مقرر القاء می شود نباید اکتفا کرد و مطمئناً در تجربه ای که خودمان داریم طلابی در این قافله جلوتر از دیگران هستند که به کلاس و آن چه در آن القاء شده اکتفا نکرده اند.

یکی از مسائلی که همیشه روی آن تاکید می کنم این است که اگر طلبه توانست در علم صرف و نحو و بلاغت پیشرفت کند و در فهم متون برای خودش آمادگی هایی بگیرد، توان علمی اش بسیار بالاتر از همکلاسی هایی خواهد بود که به این مسائل توجه زیادی ندارند.

 

طلاب دو محل زندگی برای خودشان در نظر بگیرند،

یکی کتابخانه و دیگری مسجد

طلاب، فارغ از وقت کلاس دو محل زندگی را برای خودشان در نظر بگیرند، یکی کتابخانه و دیگری مسجد. و این دو را در اولویت برنامه هایشان قرار بدهند. وقتی یک طلبه جایش کتابخانه و مسجد شد کارش ارتباط با خدا و با کتاب می شود. طلبه خیلی از دوستی هایی که وقتش را می گیرد و خیلی از نشست و برخاست های اضافه اش را کم کند، لذا در نتیجه می توان گفت طلبه ای موفق است که دوستش همان یار مهربان (کتاب) باشد، چون در محیط خصوصاً محیط ما که شبانه روزی است اگر یک طلبه ای نخواهد به این مسأله توجه کند اکثر اوقاتش را با دوستانش خواهد گذراند، و ممکن است با کمبود وقت مواجه بشود و نتواند حداقل هایی که از او انتظار می رود را انجام بدهد.

 

استاد ما می گفت:

ما این جا از طلبه اخلاق خوب

و درس خوب می خواهیم

امروزه با توجه به رشد تکنولوژی، طلبه همیشه یک کتابخانه بسیار پیشرفته و با کیفیت در حد بزرگترین کتابخانه های اسلامی را در اختیار دارد. همین به طلبه فرصت داده که هم کیفیت مطالعه اش و هم سرعت در تحقیقاتش بالا برود. این مسئله به طلبه امروز این فرصت را می دهد که در زمینه تحقیقات بتواند موفقیت های زیادی داشته باشد که این امکان در گذشته وجود نداشت.

من یادم هست که روز اولی که این جا برای ثبت نام آمدم آن روز جناب آقای شیخ انصاری این جا تشریف داشتند، دقیقاً جمله ای که آن جا به ما گفتند من یادم هست که فرمودند ما این جا از طلبه اخلاق خوب و درس خوب می خواهیم. الان خودم هم پیرو این توصیه هستم و به طلبه ها این توصیه را می کنم.

با توجه به این که مدارس دینی اهل سنت جنوب ایران به شکل امروزی به شروع انقلاب اسلامی بر می گردد، مشاورینی که ما به عنوان اساتید داشتیم تعدادشان خیلی کمتر بود، اما به توفیق خداوند و مجالی که الان در این منطقه داریم، تعداد اساتیدی که امروز یک طلبه در اختیارش هست، خیلی بیشتر از آن زمانی است که در شروع کار بود و ما در اختیار داشتیم. این هم یک فرصتی به طلبه می دهد که انسان هر لحظه اراده بکند یک نفر را به عنوان استاد می تواند در کنار خودش داشته باشد که هم در زمینه تحصیل و هم در بقیه زمینه ها از آنان مشاوره و کمک بگیرد. انتظار ما از طلاب با توجه به این که الان امکانات بیشتری هست و فضای بهتری که طلاب در اختیار دارند از ما بهتر بشوند، یعنی نه فقط جای ما را پر کنند، بلکه خیلی بهتر از ما این کار را انجام بدهند.

 

خاطره

بهترین خاطرات دوران زندگی من روزی بود که من حفظ قرآنم را تمام کردم، روزی که سی جزء را کامل حفظ می کنید با همه روزها متفاوت است. آن وقت من احساس می کردم که الان یک رسالت دیگر بر دوش من می باشد. وقتی که حفظم تمام شده بود احساس مسئولیت بیشتری برای خودم می کردم.

 

دوری از تعصب

آن چه که در طول تاریخ در برهه ها و مقاطع مختلف به مسلمانان ضربه زده است، تعصب است. ما اگر تعصبات مذهبی که خیلی وقت ها منشأ نفس دارد را کنار بگذاریم مطمئناً مشکلاتمان در زمینه هماهنگی و با هم بودن مان به صفر می رسد.

 

///////////

سید عقیل صدیقی

مدرس قسم شریعت خواهران

مدیر داخلی مجتمع دینی شهرستان خنج 

 

برنامه ریزی روزانه منظم

طلاب برای خودشان برنامه ریزی داشته باشند. اگر یک برنامه ریزی روزانه منظم برای خودشان داشته باشند، اصلاً وقت شان تلف نمی شود. همیشه توصیه داریم که غیر از آن ساعاتی که مدرسه برای شما مشخص کرده است برای خودتان برنامه ریزی کنید که حتی لحظه ای هم بیکار نباشید، مثلاً در برنامه تان مطالعه مشخص باشد، مطالعه آزادتان را مشخص کنید، مطالعه مباحث تان را مشخص کنید، غذا خوردن تان را هم مشخص کنید، تفریح و ورزش و ... مشخص باشد. اگر طلبه بتواند یک برنامه ریزی روزانه برای خودش داشته باشد می تواند از تمامی وقتش استفاده کند.

طلاب از وقت شان استفاده کنند و همیشه می گوییم که یک فرصتی است که وقتی از دست رفت حسرتش را می خورید. لذا بایستی به گونه ای از این فرصت استفاده کنند که این حسرت و پشیمانی به وجود نیاید. توصیه دیگر توصیه به میانه روی است. طلاب بایستی در تفکرات و جامعه، اعتدال داشته باشد.

 

 

 

 

در تعامل با طلاب، سعی کردیم که صرف مدیر و طلبگی نباشد

هر جایی قوانین و ضوابط و آیین نامه های خاص خودش را دارد، بر مبنای آن آیین نامه و روابطی که در نظر گرفته شده استادی که در جوانب مختلف، هم در قسمت تدریس و هم در روابط عمومی آن چه که طبق آیین نامه مشخص شده بتواند همخوانی داشته باشد، او می تواند به عنوان یک استاد نمونه شناخته شود.

البته بیشتر به روش تدریس و تقریباً نوع برخورد و رفتار و اخلاق مدرس با طلبه بر می گردد. مدرس باید بتواند برخورد مناسب تری با طلبه داشته باشد و در القاء درس با روش نوینی تدریس کند.

در تعامل با طلاب، سعی کردیم که صرف مدیر و طلبگی نباشد، به گونه ای باشد که بتوانند اعتماد کنند. مشکلاتشان را بتوانند بگویند. به قول معروف استاد را محرم بدانند.

خاطره

چون مدینه درس خواندم شاید بهترین خاطره من این باشد که سبب شد بتوانم حج را انجام بدهم و خانه خدا را زیارت کنم و مسجد پیامبر را هر روز زیارت و از این فضا استفاده کنم.

 

باید زیرساخت های وحدت را بیشتر تقویت کنیم

اصل وحدت که چیز مطلوبی است. مسلمانان نیاز مبرم به این وحدت دارند و دین ما هم جزء وظایف هر مسلمان می داند که وحدت را حفظ کنند و توصیه ما در امر وحدت همیشه این است که در لفظ و کلام نباشد، زیر ساخت هایی برای وحدت درست بشود و آن چه که سبب می شود وحدت را از بین ببرد توصیه ما این است که به آن ها دامن زده نشود. بعضاً مشاهده می کنیم که به اختلافات دامن می زنند، مخصوصاً از رسانه ها مثل رادیو و تلویزیون و برنامه های زنده از روحانیون یا اساتید دانشگاه، یا در مجلات و روزنامه ها بعضاً یک سری مسائل مطالعه می کنیم که خوشایند نیست و خود به خود سبب می شود که این وحدت گمرنگ بشود. باید زیرساخت های وحدت را بیشتر تقویت کنیم و به مسائل جزئی که وجود دارد به آن ها دامن زده نشود.

 

نکته پایانی

من فقط یک مسأله عرض می کنم که در رابطه با شورای برنامه ریزی و دفاتر نمایندگی که ما چندین سال است با آن ها تعامل داریم و بحمدلله مشکلی نداریم. خواسته من و دیگر دوستان که معمولا بحث می شود که مدارک ما مستقیماً تأیید بشود، یعنی وقتی یک طلبه اینجا ده سال می خواند که منهج ما هم مشخص است و مورد تایید شورای برنامه ریزی هم قرار گرفته است و یک طلبه اینجا سال ها این را گذرانده است، خواسته ما این است که دیگر نیازی به امتحان سطح نداشته باشد. الان امتحان سطح می گیرند، دوباره بایستی کلاس بروند، دوباره از کلاس امتحان می گیرند، مصاحبه می گیرند و چند نفر محدود تایید بشود، مدرک سطح یک، دو، سه به آن ها بدهند و تعداد زیادی هم تایید نمی شوند. وقتی این ها این درس ها را پاس کرده اند دیگر شورای برنامه ریزی به گونه ای تایید کند که امتحان برای این ها حذف بشود.

 

 

///////////

 

محمد عارف ابو نجمی

 دکترای فقه و حقوق مدنی / مدرس قسم شریعت مجتمع دینی شهرستان خنج

 

دانش آموزان و طلاب ما باید بدانند که پیشه و کار اصلی آن ها تحصیل هستند

وقتی که یک طلبه متنی را مطالعه می کند قطعاً سایه ای از آن متن در ذهن او نمایان می شود، سایه ای از آن چیزی که مطالعه کرده است، می گویند اگر سایه دوباره روی آن سایه بیفتد کم کم می تواند جای خودش را باز کند بعد در وجود شخص نهادینه بشود تا این که تبدیل به ملکه ذهن می شود، اما اگر تداعی نباشد و تکرار نباشد آن سایه کم کم اثر خودش را از دست می دهد و از بین می رود، توصیه ای که ما از طرف شریعت و دین مان شدیم این است که علم اندوزی عبادت است، این بسیار می تواند حائز اهمیت باشد. عبادت خلاصه در سبحان الله و الحمد الله و الله اکبر گفتن نمی شود، بلکه خودِ همین تداعی علم، عبادت می شود.

دانش آموزان و طلاب ما باید بفهمند که پیشه و کار اصلی آن ها تحصیل است. به زبان دیگر محصل و طالب هستند، طالب جستجوکننده است و محصل کسی است که کارش تحصیل کردن است. پس آن چیزهایی که یاد می گیرد باید دائماً در تداعی آن باشد. بخصوص در این جا چیزی که حائز اهمیت است و ما روی آن تاکید می کنیم کتاب خدا و سنت است.

 

طلاب اهل تحقیق باشند

چیزی که ما بیشتر روی آن تاکید می کنیم و از طلبه هایمان انتظار داریم این است که تنها دانش آموز نباشد، بلکه به دنبال دانش بروند و سعی کنند محقق بار بیایند، اهل تحقیق باشند، دقت کنند که این طرف و آن طرف سخن ها فراوان اند. نمی توان چشم بسته به قضایا نگریست. این حس تحقیق و تحلیل باید در بین طلاب به وجود بیاید. دوره فراگیری دانش به صورت محض و کاربردی گذشته است، الان نیاز به تحقیق و تفحص هست تا این که بتوانیم انشاالله روحیه خلاق داشته باشیم و در آینده با طرحی نو و تحملی زیبا بتوانیم در کنار هم همه با هم زندگی کنیم.

 

 

این خیلی مهم است که  چیزهایی که دیگران به آن دست یافته اند و حاصل زحمت چند ساله بوده به آن ها توجه داشته باشند

یک شخص محقق باید قبل از این که تحقیقش را شروع کند، بتواند اول شخصیتی باشد که گروه های مخالف و دیگرانی که به گونه دیگر می اندیشند آن ها را به راحتی تحمل کند، چون شخص محقق اگر نتواند دیگران را تحمل کند یا دیگران را از خود نداند قطعاً نمی تواند وارد تحقیق بشود. چون بالاخره یک آرمانی در نظرش هست و فقط می خواهد بر همان آرمان و همان خواسته و ایده ای که قبلاً داشته پافشاری کند، پس نیاز است اول انسانیت خود را سازماندهی کند، بتواند یک انسان باشد.

بعد از این که این حس را در خودش به وجود آورد که دیگران هم صاحب حق هستند و تنها خودش یا مکتبی که دارد آن مکتب مورد نظر خدا نیست، اگر با این دید الان وارد تحقیق بشود می تواند یک شروع بسیار خوبی باشد.

شخص محقق همیشه به دنبال یک حقیقت است، چنان چه از اسم تحقیق پیداست، یعنی جستجو کردن حق. وقتی که این را قبول کند که حق در نزد همگان پیدا می شود مسلماً نکته بعد این است که به نوشته های دیگران رجوع کند. این خیلی مهم است که آن چیزهایی که دیگران به آن دست یافته اند و حاصل زحمت چند ساله بوده به آن ها توجه داشته باشد و این ها را کم نشمارد. توصیه این است که بعد از تحمل کردن دیگران، دنبال این باشند که دیگران چه برداشت هایی داشتند و به چه رسیده اند از آن نکته ها استفاده بشود این می تواند خیلی کارایی داشته باشد.

 

مدرس نمونه

اصولاً وقتی حرف از نمونه می زنیم خودِ نمونه به معنای مدل و الگو است. قطعاً یک مدرس نمونه کسی است که بتواند خواسته های آن مجتمع را به نحو احسن، جامه عمل بپوشاند. این می تواند در دو جهت خودش را نشان بدهد، یکی از جهت علمی است، درس را به نحو علمی ارائه دادن بعد از تحلیل کامل به گونه ای که دانش آموزان و طلاب بتوانند حداکثر استفاده از وقت شان ببرند. جهت دیگر خودِ شخصیت مدرس هست. امیدواریم در آینده دانش آموزان و طلاب ما از نظر اخلاق و رفتار، از نظر تعامل با همکاران خود، با دانش آموزانشان نمونه هایی از آن مدرس باشند. من فکر می کنم اگر در این دو جهت به نحو احسن خودشان را نشان بدهند می توانند مدرس و معلم نمونه باشند.

 

آن چیزی که پیکره جامعه اسلامی را فلج می کند

من خودم در وهله اول و دوستان و همکارانم و طلاب و دانش آموزان عزیز را توصیه می کنم به این که نسبت به همدیگر محبتی داشته باشند که همان محبت مورد نظر خدا باشد. محبتی که با آن محبت ایمان کامل بشود. ما در روایت داریم که رسول اکرم (ص) فرمودند: شما وارد بهشت نمی شوید تا این که ایمان تان کامل بشود و ایمان تان کامل نمی شود تا این که همدیگر را دوست داشته باشید. اگر ما مسلمانان بدون توجه به مرز و بوم، مکتب و مذهب، اگر محبت و دوستی خدایی را حفظ کنیم قطعاً رستگار خواهیم بود، اما اگر این از بین ما رخت بست و نسبت به همدیگر بغض و کینه ای داشته باشیم، من نسبت به طلبه خودم، طلبه نسبت به من و نسبت به همکلاسی خودش، اصلاً منِ شافعی نسبت به یک حنفی، منِ سنّی نسبت به شخص شیعی، حتی منِ مسلمان نسبت به یک غیر مسلمانی که با من سر جنگ ندارد، اگر بخواهم بغض او را در دل خودم جا بدهم نهایتاً در وهله اول به خودم بر می گردد بعد به پیکره جامعه اسلامی بر می گردد و این همان چیزی است که پیکره جامعه اسلامی را فلج می کند.

 

/////////

 

عایشه پاسالاری

 طلبه مدرسه علوم دینی خنج

 

بیشتر تمرکز خودمان را روی کتاب خدا بگذاریم، به حواشی نرویم

طلبه باید از وقتش به نحو احسن استفاده کند. تحقیقاتی که استاد در کلاس ارایه می دهد، تحقیقات را به نحو احسن انجام بدهد تا بتواند از کارش نتیجه بگیرد.

روشی که خودم داشتم این است که به درس هایی که علاقه داشتم مثل لغت، قبل از این که وارد کلاس بشوم قبلش تحقیق می کردم و می خواندم و وقتی که استادم سر کلاس چیزی می گفت نکته برداری می کردم و بعد هم دوباره دنبال همان چیزهای جدیدی که شنیده بودم می رفتم و توصیه های استادم را عملی می کردم.

مثلاً درس فقه و لغت کارش این است که ریشه لغت را به ما یاد می دهد. لغت از کجا آمده است، مثلاً فاطر السماوات و الارض، فَطَر چه بوده، ریشه اش را در می آوریم و استعمال عرب در این زمینه چه بوده است، بعد در کتاب ها نگاه می کنیم و کفایت به حرف های استاد نمی کنم.

بیشتر تمرکز خودمان را روی کتاب خدا بگذاریم، به حواشی نرویم سعی کنیم آن چیزی که مورد نیازمان است از کتاب خدا در بیاوریم و چیزهای دیگری که در تایید آن هست عملی کنیم. اگر می بینیم مثلاً با کتاب خدا همخوانی ندارد وقت مان را روی آن نگذاریم.

 

////////////

 

 

 

نظیره صدیقی

مدرس قسم شریعت

 مدرسه دینی شهرستان خنج

استاد باید در عمل برای طلاب الگو باشد

اولین مشخصه، صداقت است. بعد نمونه و الگوی عملی بودن است. اگر استاد به دانش آموز یا طلبه بگوید که نماز صبح یا نماز اول وقت اجر و ثوابش بیشتر است، ولی خودش آخر وقت بخواند این نمی تواند کارساز باشد. روانشناسان می گویند که الگوی عملی در تربیت فرزند خیلی تاثیر می گذارد تا نصیحت! یک استاد باید در عمل برای طلاب الگو باشد.

 

شورای برنامه ریزی مدارس علوم دینی

برای ما پشتوانه ای است

سیستم آموزشی این جا به قول امروزی این قدر کلاسیک نبود، حالت مکتب خانه و ساده بود. الان با وجود شورای برنامه ریزی مدارس علوم دینی، احساس می کنیم ما یک پشتوانه داریم و از این نظر خیلی پیشرفت کرده ایم.

 

ما هدف مان خدمت است و دلمان می خواهد که خدمت کنیم، اما بعضی اوقات از ما خواسته نمی شود که خدمت کنیم. مثلاً ما در منطقه محروم هستیم. گاهی نیروهای تخصصی کم داریم، مثلاً یک معلم زیست گاهی مجبور است شیمی هم درس بدهد و... اما شاید یک معلم زیست بتواند شیمی درس بدهد و با کمی مطالعه می تواند این رسالت را با موفقیت به پایان برساند، اما کسی که در خصوص قرآن کار نکرده به هیچ وجه نمی تواند در این کار موفق بشود و بتواند آن هدف اصلی را به دانش آموز القاء کند. این است که یک دوگانگی برای دانش آموز پیش می آید در این جاست که تقاضایی که ما داریم این است که ما در مدرسه علوم اسلامی نیرو داریم، ولی اگر مدارس از ما بخواهند که در این زمینه کمک شان کنیم ما خوشحال می شویم و این وظیفه ماست.

متاسفانه درس می خوانیم، اما مدرک ما کاربرد ندارد. ما که درس را خواندیم و مدرسه ما هم مورد تایید است، چرا نباید مدارک ما در مدارس دولتی کاربرد داشته باشد تا بتوانیم آن جا هم خدمت بکنیم.

 

////////////////////////

احمد قهرمانی

 طلبه / مدرسه علوم دینی احمدیه / شهر اوز

 

به دانسته هایمان عمل کنیم

سعی می کنیم که ارتباطمان با اساتید در خارج از کلاس حفظ بشود که بتوانیم مطالب را بسط بدهیم و همیشه از مدرسین کمک می گیریم. در تصمیم گیری ها با آن ها مشورت و توصیه های آن ها را گوش می کنیم. ابتدای سال دوم رفتم پیش یکی از اساتید و گفتم که من وقت اضافی دارم، چکار کنم؟ ایشان هم دستم را گرفت برد کتابخانه و گفت شناخت لغات عرب مهم است و این را مطالعه کن. این را از الان حفظ کن تا بعداً خودت داشته باشی. این باعث شد که به لغات عرب و صرف و نحو علاقه زیادی پیدا کنم.

یک مطلبی که می تواند در یادگیری تأثیر داشته باشد، تنوع مطلب است. تنوع ارائه مطلب، یعنی یک مطلب را در چندین کتاب بخوانیم. مثلاً در نحو چند تا کتاب داریم که هر کتاب به یک سبکی توضیح می دهد، مثل این که چندین استاد داریم و با آن ها درس می خوانیم. این طور  بهتر یاد می گیریم. خودم وقتی یک جمله ای از کتاب را نمی فهمم می رفتم به یک کتاب دیگر مراجعه می کردم و باعث می شود بهتر یاد بگیریم.

ما وقتی وارد جامعه می شویم هیچ انتظاری از مردم نباید داشته باشیم و خالصانه برای خدا کار کنیم و از الان هم اخلاق خودمان را بسازیم. هدف ما از علم آموزی رسیدن به کمال باشد و علم همراه با عمل باشد. سعی کنیم لباس عمل بپوشیم و به دانسته هایمان عمل کنیم. برای علم کمال، مهم ترین منبع کلام وحی است و هر چه تسلطمان روی این کلام بیشتر باشد و بیشتر رسوخ کنیم، بیشتر به کمال می رسیم.

 

//////////////

 

عبداله مرادی

 طلبه / مدرسه علوم دینی احمدیه شهر اوز

 

یک طلبه موفق باید اهداف مشخصی داشته باشد، برنامه ریزی کند و تمام وسایل لازم برای رسیدن به هدف را فراهم نماید

سعی کردم با اساتید تعامل خوبی داشته باشم. فقط صرفا در وقت کلاس نباشد، بیرون از کلاس هم با اساتید رفت و آمد داشته باشم. تعامل در محیط آموزشی بیشتر بر می گردد به حضور در کلاس. سر کلاس بیشتر مربوط می شود به گوش دادن به مطالب ارایه شده توسط استاد. و اگر سوالی در مورد یک موضوع مطرح شود باید بحث شود. سعی می کردیم این جوری باشد که مسائلی که خوب نفهمیده بودیم در کلاس از اساتید می پرسیدیم و اساتید در این قسمت کم کاری نمی کنند. یکی از شیوه های تربیتی هم در قسمت تدریس و هم در مسائل اخلاقی، آموزش فقط محدود به خود کلاس نباشد، بعد از کلاس هم استاد باشد و نسبت به مشکلات طلاب چه درسی و چه غیر درسی مشورت بدهند.

طلاب سعی کنند یادگیری و درس را به کلاس واگذار نکنند، قبل از کلاس خودشان بروند مطلب را دنبال کنند، تحقیقاتی داشته باشند. از کسانی یا از کتاب ها خوانده بشود با یک ذهنیت کامل و آماده سر کلاس بیایند، بیشتر حالت رفع اشکال داشته باشد. بعد از کلاس هم با استاد رفت و آمد داشته باشند.

طلبه موفق کسی است که اول اهداف مشخصی برای خودش داشته باشد و برای  هدفش برنامه ریزی کند و تمام ابزار و وسایلی که لازم است برای رسیدن به هدف را فراهم نماید. خودش به دنبال درس برود، خودش را آماده کند، خودکفا باشد تا سر کلاس  بتواند خوب استفاده کند. البته شرط خوب استفاده کردن هم این است که منظم باشد، قبلش مطالعه کرده باشد و ذهنیت داشته باشد و با برنامه باشد.

کاری که در تمام این سال ها سعی می کردم انجام بدهم این بود که مطلبی که قرار است تدریس شود قبل از کلاس خودم می خواندم، سعی می کردم در موردش تحقیق و ذهنیت داشته باشم. چون خوانده بودم و یک کمی آگاهی داشتم در کل در صحبت های استادم دنبال جواب سوال های خودم بودم، سوالاتی که به آن نرسیده بودم سر کلاس امکان داشت برسم و اگر گاهی اوقات سوالات جواب داده نمی شد می پرسیدم. یک چیزی که می تواند موثر باشد خواندن بعد از کلاس است. من احساس می کنم قبل از کلاس خواندن می شود 30 درصد یادگیری و 50 درصد می ماند برای داخل کلاس که یادگیری جا بیفتد، و 20 درصد دیگر به نظرم برای بعد از کلاس، مروری حداقل روزنامه وار برای مطالبی که خوانده شده داشته باشیم، این در ذهن ما حک می شود و زود فراموش نمی شود. بعد از این یک زمانی داریم برای مرور درس هایمان معمولاً من هفتگی این کار را می کردم آخر هفته ها پنج شنبه جمعه ها که خلوت تر بود می گذاشتم به مرور درس هایی که در طول هفته خوانده بودیم، معمولا درس هایی که نیاز به مرور بیشتر داشت یا حفظی بود مرور می کردیم، تجربه ای بود که خودم داشتم.

 

اخلاص، رمز موفقیت در هر کاری است

طلاب سعی کنند حتماً برای خودشان هدف تعیین کنند و روی هدف کار کنند و برای رسیدن به آن تلاش کنند و دیگر این که در راهی که وارد شدند خدا را در نظر بگیرند، واقعاً اخلاص مهم است. اخلاص رمز موفقیت در هر کاری است. هر کاری که بخواهیم انجام بدهیم اگر مخلص باشیم و رضایت خدا را در نظر داشته باشیم به نتیجه می رسیم. داشتن اخلاص سبب می شود که خدا هم به انسان  کمک کند. این سبب می شود که انسان به چیزی که می خواهد برسد و در کارشان واقعاً مخلصانه کار کنند.

 

//////////

 

توصیه های اساتید مدارس علوم دینی

درباره مطالعه و یادگیری

 

 

شیخ احمد یگانه

مدیر مدرسه احمدیه

 

باید مطالعات خارج از کتاب داشته باشید، کتاب هایی که در رابطه با ادب عربی باشد را مطالعه کنید. لذا بهترین روش برای درست فهمیدن دین و آگاهی درست، یادگیری زبان عربی است.

 

 

 

عبدالعزیز قاضی زاده

مدرس مدرسه احمدیه

 

سه روش برای مطالعه دروس حوزوی

طلبه باید سه روش را همیشه داشته باشد؛ مطالعه، مراجعه و مذاکره داشته باشد. مطالعه، یعنی قبل از درس استاد، آن درس را خوانده باشد، مراجعه، یعنی وقتی درس شروع شد به همان درسی که استاد داده مراجعه کند و مذاکره، یعنی حداقل با دو نفر این درس را بخواند. اگر از این سه روش برای مطالعه دروس حوزوی؛ بتوانند پیروی کنند، خیلی پیشرفت می کنند.

برای ماندگاری تا می تواند هر برنامه علمی را مورد عمل قرار بدهد. مثلاً غزالی می فرماید که من هر حدیثی که می خواستم از حفظش کنم اول به آن حدیث عمل می کردم. دیگر این که رساندن این علم به دیگران هم موثر است، یعنی بعد از این که من این علم را یاد گرفتم به دیگران هم برسانم و نهایتاً این که علم هم زکات دارد و زکات هر چیزی معلوم است و زکات علم هم نشر علم است.

 

 

 

عبدالرحیم اکبری

مدرسه امام شافعی/ مدیر داخلی و مدرس

حفظ متون

از آنجایی که علوم انسانی بر علوم نقلی استوار است، لذا حفظ متون هم در مسیر دعوت می تواند کاربرد داشته باشد و هم در آینده پایه علمی یک طلبه تاثیر خوبی خواهد داشت. من خودم اگر بخواهم توصیه ای به یک طلبه بکنم توجه به حفظ متون اسلامی را توصیه می کنم.

 

 

 

سید عقیل صدیقی /  مدرس قسمت شریعت خواهران / مدیر داخلی مجتمع دینی شهرستان خنج 

چیزی که می تواند جهت یادگیری بهتر برای طلبه مفید باشد، این که قبل از ورود به درس آمادگی داشته باشد و ما همیشه به طلبه ها توصیه می کنیم که قبل از ورود به کلاس یک آمادگی از قبل برای خودشان از درسی که فردا مدرس می خواهد ارائه کند داشته باشند. حضور در کلاس و توجه به آن چه که درس داده می شود و محاوراتی که بین طلبه و مدرس صورت می گیرد دقت کنند. بعد هم تحقیقاتی در آن زمینه برای خودشان داشته باشند. بعد از کلاس حتماً پژوهش و تحقیق انجام بدهند.

 

 

 

محمد نجمی / دکترای فقه و حقوق مدنی / مدرس قسم شریعت مجتمع دینی شهرستان خُنج

نصوص کتاب خدا و سنت اگر به خاطر سپرده بشود و به آن توجه چندانی نشود سریع از خاطر خواهد رفت. نصوص کتاب خدا باید تکرار بشود. توصیه ما به طلبه ها همیشه این بوده و تجربه ای که خودم درباره الفاظ کتاب خدا دارم این است که اگر صفحه ای از کتاب خدا را حفظ می کردیم سعی می کردیم در نماز همان طور بخوانیم و روایت هایی هم که از سنت یاد می گرفتیم سعی می کردیم آن را عملی کنیم وقتی عملی بشود کاملاً اصل آن هم در ذهن ماندگار خواهد شد و بعد به دوستان و به همدیگر توصیه کنیم، تکرار کنیم، یعنی نصوص کتاب و سنت که من فکر می کنم اگر به آن توجه نشود به شدت فرّار است، اما با تداعی فراوان می تواند ماندگار بشود.

 

 

 

نظیره صدیقی / مدرس مدرسه / شهرستان خنج

پیش زمینه برای مطالعه

چیزی که من خودم در این زمینه تجربه کرده ام و می دانم برای طلبه، دانش آموز و دانشجو موفقیت آمیز است، قبل از این که انسان بخواهد وارد کلاسی بشود و وارد موضوعی بشود باید پیش زمینه داشته باشد، حتی من به دختر خودم که دبستان درس می خواند می گویم برای درس فردا معلم شما می خواهد بحث تقسیم را درس بدهد و تو یک زمینه ای از این بحث داشته باش. حتی اگر شده یک مرور کوتاهی از روی درس داشته باش. وقتی پیش زمینه برای انسان پیش بیاید، انسان در کلاس آمادگی پرسیدن سوال را دارد. اگر پیش زمینه وجود نداشته باشد علاوه بر این که سوال پیش نمی آید درس را هم درست نمی فهمد.

فاکتورهای دیگر این است که علاقه داشته باشد و علاقه و انگیزه در خودش ایجاد کند که هدف این درس را بفهمد. اگر هدف درس را نفهمید و انگیزه هم در خودش به وجود نیاورد، حتی اگر استعداد زیادی هم داشته باشد، باز هم آن استعداد نمی تواند برای او کارساز باشد.

 

///////////////////////////////

 

 

حجت الاسلام والمسلمین بینازاده

مسئول دفتر نمایندگی ولی فقیه در امور اهل سنت استان فارس

دفتر نمایندگی ولی فقیه در امور اهل سنت فارس، به حول و قوه الهی، امروز به عنوان مرکزی جهت نظارت، سامان دهی، ارائه خدمات و رتق و فتق امور مربوط به شئونات دینی اهل سنت منطقه اعم از  روحانیون و به ویژه ائمه جمعه و جماعت، مدارس علوم دینی (اساتید، طلاب و مساجد و ... ) فعالیت می کند و با تعامل منطقی و همکاری و مساعدت برادران اهل سنت توانسته است قدم های موثری در راستای دست یابی به اهداف مورد نظر بردارد. هدف از تاسیس دفتر، این بوده که منویات مقام معظم رهبری در رابطه با حوزه های علمیه و ضرورت رسیدگی جدی به وضع علمی و معیشتی آنان و برنامه ریزی صحیح، متناسب با توجه به شرایط و امکانات موجود، عملیاتی شود و خدماتی که بر اساس قانون به روحانیون و حوزه های شیعی ارائه می شود، در اختیار برادران اهل سنت نیز قرار گیرد تا آنان نیز مانند روحانیون و طلاب شیعی از امکانات و خدمات مربوط به حوزویان بهرمند گردند. نظارت معقول و منطقی بر امور مربوط به مدارس دینی اهل سنت، ضامن پیشرفت هر چه بیشتر و رشد فزاینده علمی و عملی طلاب خواهد بود و این امر بدون همفکری و همدلی و مشارکت جدی علما و مدرسان میسور نخواهد بود. در استان فارس، برادران اهل سنت از آغاز با اعلام آمادگی و همکاری صمیمانه با دفتر نمایندگی و ارائه نظرات مشورتی در راستای دستیابی به هدف فوق نقش موثر و چشمگیری داشته اند. نظارت و همکاری روشمند و قانونی جهت جذب و گزینش طلاب، بررسی متون و منابع درسی، تایید صلاحیت علمی مدرسان و اعطاء مجوز تدریس به آنان، ارائه خدماتی از قبیل بیمه، وام و شهریه تحصیلی و معافیت سربازی، عمده فعالیت هایی است که این دفتر در رابطه با مدارس اهل سنت انجام می دهد.

ساماندهی امور مربوط به ائمه جمعه و جماعات نیز مورد توجه دفتر بوده که به یاری خداوند قدم های موثری در این رابطه بر داشته شده است. نشست های ویژه ائمه جمعه و جماعات جهت انجام هر چه بهتر فریضه جمعه و طرح مسایل روز و... استفاده از نظرات و رهنمودهای بزرگان و آشنایی با مسئولان و طرح مسائل و مشکلات  از جمله فعالیت های این دفتر است.

 

باید خردمندان قوم اعم از شیعه و سنی با هشیاری، اهداف دشمن را شناسایی و در جهت ناکام سازی آن بکوشند

کار دیگری که بحمد الله به خوبی در حال انجام است، شناسایی کامل و میدانی مساجد بود، بررسی دقیق امور مربوط به  پیشینه مساجد، وضعیت ساختمان، هیئت امناء، امام جماعت، نیازها، کمبودها و کارهای بایسته ای که باید انجام شود.

مراحل اولیه کار با موفقیت انجام یافته و همچنان  ادامه دارد. نا گفته پیداست که  اگر ما بتوانیم با کمک آقایان ائمه جمعه و جماعات و افراد متدین و خیر، در جهت رفع نیازهای مساجد و توسعه فعالیت های فرهنگی و ساماندهی دقیق تر، اقدامات مناسبی را انجام دهیم، قطعاً در تعمیق و گسترش فضای معنوی و اخلاقی و دینی منطقه تاثیر چشمگیری خواهد داشت.

واقعیت امر این است که در این منطقه قرن ها شیعه و سنی با هم زندگی بسیار مسالمت آمیز و دوستانه داشته اند. در همه شئون زندگی  از قبیل معامله و کار و کاسبی و زراعت و ازدواج با هم تفاهم و داد و ستد بسیار چشمگیری داشته اند. خانواده هایی داریم که خانم خانه، شیعه و مرد خانه، سنی است یا بالعکس، ما باید کاری کنیم که این فضای وحدت و همدلی که از قرن ها پیش وجود داشته، حفظ بشود و خدای نخواسته جای خودش را به نفاق و کینه توزی و نفرت از یکدیگر ندهد.

 

دو شخصیت ارزشمند آیت اله عبدالعلی آیت اللهی و آیت اله سید مجتبی لاری، عامل وحدت بخش و نقطه اعتماد و اتکای کم نظیری برای عامه مردم اعم از شیعه و سنی بودند.

جا دارد که یادی  کنم از دو شخصیت فوق العاده ارزشمند، برجسته، کریم النفس که با سلوک و روش زندگی مبتنی بر نزاهت و وارستگی و  برخوردهای بسیار حکیمانه و پدرانه خود، سهم عمده ای در تعمیق فضای همدلی و  اخوت اسلامی در کل منطقه جنوب داشته اند. بزرگانی که  متأسفانه در سال گذشته، ضایعه رحلتشان برای عموم اهالی این دیار، جداً بسیار غم انگیز بود. مرحومان آیت اله سید عبدالعلی آیت اللهی و آیت اله سید مجتبی موسوی لاری، که به حق وجود نازنینشان، عامل وحدت بخش و  نقطه اعتماد و اتکای کم نظیری برای عامه مردم اعم از شیعه و سنی بود. رد پای اندیشه و اخلاق و سیره کریمانه و تواضع و بزرگ منشی و بلند اندیشی این هر دو شخصیت بزرگ،  به خوبی در تعامل مردم این منطقه با یکدیگر نمودار بوده و یاد نیکویشان از سینه مردم محو نخواهد شد. سایه پر مهر و برکت این خاندان جلیل از زمان مجاهد بزرگ و عظیم الشان، حضرت آیت الله العظمی سید عبدالحسین لاری بر مردم این منطقه سایه گستر بوده و حقیقتاً تاثیر عملکرد و رفتار و سیرت و سخن این خاندان محترم را نمی توان در منطقه نادیده گرفت. اینک خلاء دردناک فقدان این دو عالم جلیل را باید روحانیت منطقه با درایت و روشن بینی و دلسوزی هر چه بیشتر جبران نمایند.

 

باید محیط را برای تفاهم و تبادل آراء و اندیشه ها آماده کنیم

طلبه های اهل سنت و شیعه با هم مراوده داشته باشند

بالاخره باید در مدارس علوم دینی ما، مباحث مربوط به شیعه و سنی در نهایت صداقت و بدون آلودگی به تعصب و غرض ورزی مطرح شود و منصفانه و عالمانه به این قضایا پرداخته شود، اما نباید اجازه دهیم اختلافات مذهبی به عامه مردم کشیده شود و مردم از این جهت آسیب ببینند. متاسفانه دشمن در شرائط کنونی با تاسیس کانال های متعدد ماهواره ای به شدت در پی دامن زدن به اختلافات و توسعه و عمق بخشی به آن است. آنان با  شدت و حدت تمام می کوشند به جو بدبینی و تفرقه دامن بزنند. این کانال ها چه به نام شیعه و چه به نام سنی، با کمال تاسف توسط آدم های مرموز و مغرضی تاسیس و اداره می شوند که جز خدمت به منافع و مطامع اربابان فرا منطقه ایشان دغدغه دیگری ندارند. باید خردمندان قوم اعم از شیعه و سنی با هشیاری کامل مراقب او ضاع بوده، اهداف دشمن را شناسایی و در جهت ناکام سازی او بکوشند. بحمدلله در این منطقه، ما با افرادی از اهل سنت روبرو هستیم که نگران این مساله بوده و روی این قضیه حساس هستند.

مایوس ساختن دشمن مشترک در وضعیت فعلی، جز با دوستی، رفاقت و صمیمیت هر چه بیشتر، و در یک کلام تعمیق برادری و توسعه آن ممکن نیست و لذا این دفتر از بدو تاسیس تاکنون- و به یاری خدا از این به بعد نیز-  تعمیق برادری دینی و خدمت و صمیمیت را پیوسته مد نظر داشته و به تصدیق برادران اهل سنت، رابطه ما واقعاً صمیمانه است. ما اصل را باید بر رفاقت بگذاریم، عملاً نشان بدهیم که اهل تقریب هستیم. حضرت آیت اله العظمی مکارم در حدود دو ماه پیش در جریان سفری که به شیراز برای افتتاح حوزه علمیه مولی الموحدین داشتند، نکات بسیار لطیفی را بیان فرمودند. هیئت امنای مسجد همراه با امام جمعه محترم اهل سنت شیراز نزد ایشان آمده و افتتاح  مدرسه را تبریک گفتند و قاب فرشی که مزین به آیه شریفه قرآن بود را نیز هدیه آورده بودند. حضرت آیت الله مکارم سخنانی به این مضمون داشتند که: ما مفتخریم که عملاً در اینجا تقریب و کنار هم بودن را به دنیا نشان بدهیم تاسیس مدرسه دینی شیعی دقیقاً دیوار به دیوار مسجد برادران اهل سنت بهترین سنبل تقریب و برادری و همدلی است.

امیدواریم با همکاری و درست اندیشی و دلسوزی که در میان مردم منطقه اعم از شیعه و سنی وجود دارد فضای همدلی را علیرغم میل دشمنان روز به روز توسعه بدهیم. و سنت همزیسی مهربانانه و برادرانه را که از قرن ها قبل در این منطقه حساس از کشور وجود داشته حفظ نمایم.

 

ما باید بتوانیم عملاً یک الگوی موفق ارائه بدهیم و این شدنی است

با توجه به این که دشمن برای آینده خودش برنامه ریزی کرده و روی دامن زدن هر چه بیشتر به اختلافات مذهبی خیلی سرمایه گذاری کرده و می کند، باید قبل از هر چیز به دنبال این باشیم که عملاً دست به اقدام جدی بزنیم و سعی کنیم حربه را از دست دشمن بگیریم. حرف زدن، خیلی نتیجه نمی دهد. باید ببینیم عملاً چه کاری می توانیم انجام بدهیم.

باید در منطقه، در طول سال حداقل یک نشست مشترک بین ائمه جمعه و علمای شیعه و سنی برگزار کنیم. در مدارس دینی و فضاهای آموزشی از علمای شیعه و سنی دعوت کنیم. باید بتوانیم محیط را برای تفاهم و تبادل آراء و اندیشه ها با رعایت انصاف و عدالت آماده کنیم. طلبه هایمان با هم بجوشند و مراوده داشته باشند، نه فقط علما و ائمه جمعه، بلکه طلبه های اهل سنت و شیعه از نزدیک با هم دوست بشوند. ما نقاط مشترک فراوان داریم، دشمن مشترک هم داریم. امیداست که ان شاالله طرفین با ظرفیتی که دارند و  شناختی که از اهداف دشمن دارند بتوانند در این موقعیت بسیار حساس، وظیفه خود را بخوبی شناخته و در جهت حسن انجام آن بکوشند.

چه خوب است  مدارس  دینی مشترکی در منطقه  داشته باشیم که در آن ها طلبه های شیعه و سنی با هم درس بخوانند، برخی از دروس شان مشترک باشد، کنار هم رشد کنند، فضای دوستانه ای باشد که استاد سنی در کلاس شیعه درس بدهد و بالعکس. علمای بزرگ سابق ما این طوری بودند. در برخی از مقاطع تاریخی عالمان بزرگی از اهل سنت را می شناسیم که نزد برخی از علمای شیعه درس می خواندند و بالعکس. و فضای رفاقت و همدلی کامل حاکم بود.

دشمن سعی می کند به دنیا وارونه نشان بدهد که گویا اهل سنت در ایران حقوق شان پرداخت نمی شود یا با آن ها حرمت گذاشته نمی شود و البته توقعی از دشمن نیست، لکن ما باید بتوانیم عملاً یک الگوی موفق را ارائه بدهیم و این شدنی است و امیدوارم با دلسوزی و مهرورزی و مسئولیت شناسی که در برادران شیعه و سنی و مسئولین محترم شورای برنامه ریزی تهران و استان ها وجود دارد انشالله بتوانیم این کار را به حول و قوه الهی پیش ببریم.

 

آمار
تعداد مشاهده مقاله: 291
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 66
ارسال نظر در مورد این مقاله

شماره‌های پیشین مجله

MDB2 Error: unknown error